Sol Serbest

Gerçek otomobil deneyimi sunar

Ülkelerin Otomobil Vergi Politikaları

Bugün dört ülkede otomobil vergi politikalarını karşılaştıracağız. Çeşitli politikalar uygulayan Danimarka, Almanya, Hollanda ve son olarak Türkiye’yi ele alacağımız bu yazımızda aynı zamanda iki popüler otomobil modelinin fiyat karşılaştırmasını yapacağız

1)Danimarka

Türkiye ile birlikte yüksek otomobil vergilerinde şampiyonluğu paylaşan Danimarka, yüksek araç kayıt vergileriyle ünlü. Bu vergi araç kullanılmaya başlanınca ödeniyor eğer aracın sahibi değişirse ödenmesi gerekmiyor. %25 KDV oranının üzerine araç kayıt vergisi fiyata göre %110-%180 arasında değişiyor. Aynı zamanda aracın yakıt tüketimine göre uygulanan ‘’Green Owner Tax’’ mevcut. Danimarka’da trafik güvenliği ekipmanları ve düşük yakıt tüketimine teşvik oldukça yüksek, fazla yakıt tüketimi durumunda ise ceza kesiliyor.

Çevreye verilen zararı minimuma düşürmek için uygulanan politikalardan başka biri de yeni nesil elektrikli araçlardan yalnızca KDV bedelinin alınması. Bunların dışında aracınız dizel ise de telafi bedeli ödemek gerekiyor, bu politika petrol ve dizel araç vergileri arasındaki uçurumu önlemek için yürürlüğe sokulmuş. Senede dört kez Merkezi Motorlu Araç Kayıt Birimine ödenmesi gereken bu yüksek vergiler incelendiğinde, Türkiye ve Danimarka otomobil vergi politikalarında oldukça benzer olsa da, KDV ilave edildiğinde Danimarka az bir farkla otomobil vergi yükünde başı çekiyor diyebiliriz.

2)Hollanda

Birçok Avrupa ülkesine göre yüksek sayılabilecek vergi politikaları görülen Hollanda’da, %20 KDV uygulanıyor. Sabit araç-yol vergisi yerine gelmesi önerilen km başı vergi sistemine göre, trafik yoğunken vergi de daha yüksek olmalı. Ancak özel hayatın gizliliğini ihlal ettiği düşüncesiyle itirazlar da çok.

Hollanda, Norveç’ten sonra elektrikli araçların en yaygın olduğu 2. ülke. Aynı zamanda 2030’dan itibaren Amsterdam’a dizel ve benzinli araçların alınmayacağını da açıkladı. Yol vergisi olarak da geçen Motorlu Araç Vergisi, 40 yaşın altındaki motorlu araçlara uygulanırken kriterler farklı. Tür, ağırlık, yakıt türü, bulunduğu eyalet, sahibinin kaç yıldır vergi ödediği ve karbondioksit emisyonu gibi faktörlere göre değişiklik gösterebiliyor. Çok çok az yakan araçlarda %15, az yakanlarda %21, diğer bütün araçlarda ise %25 uygulanıyor. Aynı zamanda karbondioksit emisyonuna göre BPM isminde başka bir vergi de ödenirken, elektrikli araçlar 2020’den itibaren bu vergiden muaf tutuluyor.

3)Almanya

Almanya Dünyada en çok satılan otomobil markalarının birçoğuna ev sahipliği yaptığından dolayı fiyatlar da diğer ülkelerle karşılaştırıldığında epey uygun. Ancak Almanya’dan otomobil alıp Türkiye’ye getirmek istiyorsanız önünüze birçok farklı masraf çıktığını da belirtelim.

Sıfır araç piyasası gibi 2. el piyasası da düşük fiyatlı ve oldukça aktif olan Almanya’da otomobillere %19 KDV uygulanıyor. Araç sigortası vergiden muaf tutulurken aracın karbon salınımına göre vergiler değişiklik gösterebiliyor, diğer tüm unsurlar ise sabit. 1 Temmuz 1999’dan beri 95 g/km karbon salınımını geçen araçlara gram başına 2 euro ek ücret uygulanıyor. 2021’de yürürlüğe girmesi beklenen yeni düzenlemeler önemli. Sonuçta 95 g/km den sonra her gram için ödenen ücretin 4 Euro’ya kadar yükselmesi bekleniyor. Alman hükümeti bu politikanın amacının karbondioksit emisyonunu yüzde 40 ila 42 oranına azaltmak olduğunu açıkladı.

4)Türkiye

2016’da bir Kasım gecesi ansızın geçilen matraha göre kademeli ÖTV sisteminden beri Türk vatandaşı otomobil vergileri konusunda oldukça dertli. Bu sisteme göre 1.6L ve altı motorlar ÖTV oranları yüzde 45 ila 60 arasında olan üç gruba ayrılıyor. Matrahı 40 bin TL‘den düşük araçlar için %45 , 40 bin-70 bin TL arası için %50, 70 bin TL ve üstü için ise %60 ÖTV uygulanıyordu. Daha sonra kurların yükselmesi ve haliyle 40 bin TL altı matrahlı araç kalmadığı için Eylül 2018’de vergisiz fiyatı 70 bin TL‘ye kadar olan araçlar için %45, 70 bin-120 bin TL arası için %50, 120 bin TL ve üstü için %60 ÖTV olarak düzenleme yapıldı.

DURUM

Yaklaşık 3.5 sene içerisinde biri 30 Ağustos 2020 olmak üzere yalnızca iki kez düzenlenen bu oranlar, kurların sürekli artışıyla birlikte cebimize hep zam olarak yansıdı diyebiliriz. Yakın düzenlemeye kadar olan duruma bir örnek verecek olursak: matrahı  119.999 TL olan bir aracın ÖTV oranı %50 iken, 120.000 TL matraha sahip aracın ÖTV oranı %60 oluyor. Buna göre vergisiz fiyatları arasında yalnızca 1 TL olan bu iki aracın anahtar teslim fiyatı arasında 14.162 TL fark gözlemliyoruz.

30 Ağustos 2020’de gelen düzenleme ile birlikte ise, 1600 cc motora kadar ÖTV oranları aynı kaldı. Matrah arttırılarak vergi oranı biraz düşürüldü. Matrahı 130 bin TL üstü araçların ÖTV oranı %60’dan %80’e yükseldi. 1.6 2 bin motor hacimli araçlarda ise %100 iken %130 oldu. Son olarak matrahı 170 bin TL ve üzeri araçlarda ÖTV oranı %110’dan %150’ye yükseldi. Şu an en az sıfır araç piyasası kadar fırlamış olan 2. el piyasasında da fiyatlar bu düzenlemeler ile birlikte ansızın yükseldi. Her geçen gün yükselen fiyatlar ve kura bağlı olarak düşen alım gücümüz ile Türkiye’de otomobil sahibi olmak vatandaş için gittikçe çetrefili bir hal almaya başladı.

 Artık 4 ülkenin de vergi politikalarına hakimiz. Şimdi bu ülkelerin gayrisafi milli hasılalarına ve  kişi başına düşen milli gelirlerine bağlı olarak alım gücü karşılaştırması yapalım.

Kaynak: Dünya Bankası

KARŞILAŞTIRMA

Son olarak çok tercih edilen 2 araba modelinin bu ülkelerdeki fiyatlarını karşılaştıracağız.

İlk otomobilimiz Amerikan markası olan Ford’un Kuga modeli. 1.5L Ecoboost 120  PS 6 ileri manuel benzinli 6.2 Ford Kuga kullanışlı, şık ve aynı zamanda konforlu bir model.

İkinci modelimiz ise çok tercih edilen ve sevilen, biraz daha lüks bir sedan olan Volkswagen Passat. Impression 1.5L TSI ACT 150 PS 7 İleri DSG Passat, son derece konforlu ve güvenli bir D segment otomobili.

İşte dört ülkede aynı marka ve tamamen aynı model arabaların fiyatları. Yüksek vergi politikalarında başı Danimarka çekse de Türkiye ve Danimarka arasındaki kişi başına düşen milli gelir farkı gördüğümüz gibi çok fazla. Dolayısıyla yüksek vergiler ve düşük alım gücünden de anlaşılacağı üzere, maalesef bu dört ülke arasında sıradan bir vatandaş için otomobil almanın en zor olduğu ülke Türkiye.

Sol Serbest

Yazar: İrem AĞKOÇ
Editör: A. Fatih AYTAR

One thought on “Ülkelerin Otomobil Vergi Politikaları

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir